Beint į leišarkerfi vefsins

Fréttir

3.5.2004

Aukiš opinbert eftirlit ķžyngir fyrirtękjum

Eftirlitsstarfsemi hins opinbera hefur oršiš vķštękari į undanförnum įrum og er eftirlit stundaš į flestum ef ekki öllum svišum atvinnulķfsins. Skuldbindingar Ķslands vegna žįtttöku į EES knżja į um aš settar séu reglur um tiltekiš eftirlit og veita slķkar kröfur oft svigrśm til vals į milli leiša viš eftirlit og gjalda. Mikilvęgt er aš eftirlitiš sé skilvirkt og aš kostnašurinn viš eftirlitiš sé gegnsęr. Meš lögum um eftirlitsstarfsemi var stefnt aš žvķ aš reikna įvallt śt kostnaš atvinnulķfsins af eftirlitsstarfsemi. Kostnašurinn af eftirliti er grķšarlegur. Erfitt er aš įętla heildarkostnaš atvinnulķfsins vegna reglna um eftirlit, en Hagfręšistofnun Hįskóla Ķslands įętlar aš beinn kostnašur fyrirtękja ķ landinu sé um 7,2 milljaršar króna į įri. Óbeinn kostnašur er žį ekki meštalinn en óbeini kostnašurinn er įętlašur 400 milljónir til fjórir milljaršar króna. Undir óbeinan kostnaš fellur m.a. sś ójafna samkeppnisstaša fyrirtękja sem eftirlit getur skapaš milli atvinnugreina. Žetta leišir til aukins kostnašar fyrir žjóšfélagiš žar sem fyrirtęki neyšast hugsanlega til aš taka dżrari framleišslukosti umfram žį sem eru raunverulega ódżrari. Strangar kröfur um eftirlit geta dregiš śr nżsköpun og er erfitt aš meta kostnašinn sem af žvķ hlżst. Žjóšfélagiš veršur af nżjum og hagkvęmari framleišsluašferšum og vöružróun ef nżsköpun er meš žessum hętti gert erfitt fyrir. Beinn kostnašur hins opinbera vegna eftirlits į įri hverju er į bilinu einn og hįlfur milljaršur til fimm milljaršar króna.

Samkvęmt lögum um opinberar eftirlitsreglur nr. 27/1999 skal viškomandi stjórnvald meta žörf fyrir eftirlit, gildi žess og kostnaš žjóšfélagsins af žvķ. Eftirliti veršur žvķ ekki komiš į nema aš undangengnu mati į žjóšhagslegu gildi žess. Įlitamįl er hvort ešlilegt sé aš vernda tiltekna hagsmuni meš lögbundnum ašgeršum. Ekki er įstęša til aš ętla aš eftirlit hverfi žótt lög og reglugeršir kveši ekki į um žaš. Fyrirtęki žurfa įvallt aš vinna traust neytenda og gera žaš meš traustvekjandi eftirliti. Gęšavottun fyrirtękja hefur aukist bęši hér į landi og erlendis. Neytendur eru kröfuharšar eftirlitsašilar og hafa strangt eftirlit meš žeim varningi sem žeir kaupa. Žvķ mį fęra lķkum aš žvķ aš įrangursrķkara vęri aš fęra eftirlitiš ķ meira męli til fyrirtękjanna sjįlfra.

Nżlegt frumvarp Vinstri gręnna sem felur ķ sér auknar valdheimildir handa Jafnréttisstofu til aš krefja fyrirtęki allra upplżsinga um launakjör, ķžyngir fyrirtękjum. Samkvęmt frumvarpinu į Jafnréttisstofa į geta fengiš ķ hendurnar launasešla fólks, upplżsingar um bifreišahlunnindi, dagpeninga, styrki og ašrar greišslur. Jafnframt felur frumvarpiš ķ sér heimildir handa Jafnréttisstofu til aš fara innį starfsstöšvar fyrirtękja til aš sękja naušsynleg gögn. Ķ dag hafa m.a. Samkeppnisstofnun, Fjįrmįlaeftirlit og skattrannsóknarsjóri heimildir til aš gera hśsleit hjį fyrirtękjum. Hversu langt ętlum viš aš ganga hér į landi? Ķ 71. gr. stjórnarskrįr kemur fram aš allir skuli njóta frišhelgi einkalķfs, heimilis og fjölskyldu. Frišhelgi einkalķfs nęr einnig til fyrirtękja. Žvķ mį ekki gera leit į manni eša ķ hśsakynnum fyrirtękis nema naušsyn beri til vegna réttinda annarra. Samkvęmt frumvarpinu į aš beita žessu śrręši til aš vinna gegn kynbundnum launamun og öšru misrétti kynjanna. Réttur einstaklinga og fyrirtękja veršur aš teljast meiri heldur en réttur Jafnréttisstofu til slķkrar gagnaöflunar. Starfsmenn semja gjarnan um aš laun žeirra séu trśnašarmįl, enda slķkir samningar einkamįl hvers og eins. Žaš er réttur hvers einstaklings aš semja um laun sķn į grundvelli eigin getu og starfsframa.

Kostnašurinn af hertu eftirliti Jafnréttisstofu hefur ekki veriš reiknašur. Ķ dag eru stöšugildi hjį Jafnréttisstofu 5 ½ og alveg ljóst aš fjölga žyrfti starfsfólki og skipta starfseminni upp ķ deildir ef stofan ętti aš fara meš aukiš eftirlit. Žvķ er ljóst aš kostnašurinn yrši mjög mikill. Yfirvöld mega ekki fara offari ķ kostnašarsömu opinberu eftirliti, žvķ žaš kemur ķ hlut atvinnulķfsins og landsmanna allra aš greiša fyrir.

Sigžrśšur Įrmann.


Ašild aš Višskiptarįši
Póstlisti VĶ
Višskiptarįš į FB
LinkedIn sķša Višskiptarįšs
Myndasafn Višskiptarįšs

Slóšin žķn:

Um VĶ » Fréttir

Flżtileišir

English flag

Mynd


Stjórnborš

Minna letur Stęrra letur Hamur fyrir sjónskerta