Viðskiptaráð Íslands

Leyndir gallar fasteignagjalda

Fasteignaeigendur hafa sætt skattlagningu allt frá því að tíundin var lögfest á Alþingi árið 1096. Síðan þá hafa misræmi, óskilvirkni og neikvæð áhrif fasteignaskatta smám saman verið aukin og ógagnsæi ríkir um álagningu þeirra. Í dag er fyrirkomulag fasteignaskatta óhagkvæmt.

Lesa skoðun

Í skoðuninni kemur eftirfarandi fram:

  • Atvinnuhúsnæði er skattlagt sexfalt á við íbúðarhúsnæði. Sveitarfélög leggja að meðaltali 1,64% fasteignaskatt á atvinnuhúsnæði samanborið við 0,29% á íbúðarhúsnæði.
  • Stimpilgjöld voru tvöfölduð á einstaklinga og fjórfölduð á lögaðila árið 2013 vegna fasteignaviðskipta þrátt fyrir að gjöldin hafi skaðlegri áhrif en flestir aðrir skattar.
  • Þrír fjórðu hlutar fasteignaskatta leggjast á byggingar en fjórðungur á lóðir. Réttara væri að hærra hlutfall skattheimtunnar leggist á lóðir til að auka fjárfestingu og hagkvæmni byggðaþróunar.
  • Álagning fasteignagjalda hjá sveitarfélögum er margvísleg. Til dæmis eru a.m.k. fjórar aðferðir notaðar við ákvörðun vatnsgjalds.

Viðskiptaráð hvetur stjórnvöld til að ráðast í ferns konar úrbætur. Í fyrsta lagi að samræma skattlagningu á fasteignamarkaði fyrir ólíkar tegundir húsnæðis. Í öðru lagi að afnema stimpilgjöld vegna fasteignaviðskipta. Í þriðja lagi að skattleggja landsvæði í stað bygginga. Í fjórða lagi að auka gagnsæi við álagningu fasteignaskatta. Slíkar breytingar myndu auka skilvirkni á fasteignamarkaði og styðja þannig við vaxandi framleiðni án þess að skatttekjur hins opinbera skerðist. 

Tengt efni

Á hlykkjóttum vegi: samrunaeftirlit á Íslandi

Samrunaeftirlit er jafnvægislist milli virkrar samkeppni og fram­þróunar. Á …
14. október 2025

Auðlind í augsýn: olíuleit á Drekasvæðinu

Á Drekasvæðinu hefur fundist virkt kolvetniskerfi sem gæti innihaldið olíu í …
18. september 2025

Svartir sauðir, glatað fé: uppsagnarvernd opinberra starfsmanna

Rík uppsagnarvernd opinberra starfsmanna kemur í veg fyrir að stjórnendur geti …
22. maí 2025